Vaar wel
Want we hebben een razende vaart,
maar het doel ligt in het duister
Grappig, laatst vroeg iemand mij er ineens naar, terwijl ik er zelf nauwelijks meer bij stil sta. Consuminderen (het tegenovergestelde van consumeren) is al zó lang een levensstijl van me, dat ik diep moet nadenken bij de vraag waar het begonnen is. Toen we ons eerste huis kochten terwijl ik net fulltime moeder was? We móesten wel zuinig leven, de hypotheek werd altijd eerst afgeschreven en van de rest moesten we de maand rondkomen.
In de brugklas misschien al, toen we het thuis krap hadden? (eigen ondernemer in de natuur die wisselvallig is, en dat jaar was de natuur niet bijster gunstig geweest)
Het is er gewoon met de paplepel ingegoten denk ik. Als ik de verhalen van mijn ouders hoor, hoe ze hun eigen bedrijf hebben opgezet en zes kinderen kregen – die allemaal jasjes en schoenen moesten hebben natuurlijk, enzovoort. Gelukkig kwamen we niet allemaal tegelijk J. En gelukkig heb ik het gewoon goed gehad, maar wel in het besef dat het geld niet aan de bomen groeide.
Maar ook als tiener had ik al een hevige aversie tegen de consumptiemaatschappij. Het was de tijd van het conciliair proces “vrede, gerechtigheid en heelheid van de schepping”. De tijd van de discussies in de pauzes op school, een goede vriend was fanatiek lid van de EVP (Evangelische Volkspartij, de enige linkse christelijke partij in Nederland waar ik ooit van gehoord heb, volgens mij opgegaan in wat nu Groen Links heet – zijn christenen tegenwoordig altijd rechts??) en we verbeterden de wereld.
Consuminderen is méér dan zuinig zijn. Het is een bewuste keuze om beter om te gaan met milieu en schepping, om minder grondstoffen te verbruiken van de planeet die aarde heet. Een keuze voor een eenvoudige levensstijl, voor gelukkig zijn met “zijn” en niet met “hebben”.
Soms is het noodzaak, als je met weinig rond moet komen. Wat dat betreft ben ik gelukkig dat ik altijd in staat ben geweest om in krappe tijden nog een tandje zuiniger te kunnen schakelen. Eerlijk is eerlijk: ik báál er soms verschrikkelijk van, en ben ook heus wel eens jaloers op mensen met véél. Maar dan nog.
Voor sommige mensen zal het betekenen dat ze geld overhouden. Ik ken mensen die elk jaar een grote reis maken en daarvoor het hele jaar zuinig leven (ja… dat kán. Alleen de luchtvervuiling van dat vliegtuig hè, dat klopt dan weer ff niet). Ik heb gehoord van mensen die veel geld weggeven aan anderen. Dat kan ook (lijkt me sowieso goed, los van het feit of je consumindert). Laat ieder voor zich die keuze maken.
Ik zie ons verdrinken in praat over nieuwe caravans, huizen, verbouwingen, interieur restylen, reizen, gameboys, playstations etc. etc. Er hangt een knipsel op mijn prikbord, voorzien van vele gaatjes, en al vele keren meeverhuisd. Ik denk dat ik 16 was toen ik het uitknipte.
Een klein citaat:
“We hebben het woord welvaart uitgevonden om aan te geven hoe prachtig onze maatschappij vooruitgaat. We moeten dat woord dringend herzien. Want we hebben een razende vaart, maar het doel ligt in het duister.” (Berber)
